14 Tháng 9, 2026
Nicaragua, Cộng hòa Dominica và Honduras là ba nơi làm phần lớn xì gà cao cấp ngoài Cuba. Lá mỗi nước mang dấu vùng đất của nó, và khi thu mua, nơi làm in trên hộp cho bên mình biết ngay đang cầm hãng nào, nhóm giá nào. Ba nước này là phần chính của thu mua xì gà Dominica, Nicaragua, Honduras.
Hãng hay gặp của cả ba nước được gom ở trang thu mua xì gà non-Cuba Oliva, Ashton, My Father. Còn “non-Cuba” nghĩa là gì thì xem non-Cuba là gì, có kém Cuba không.
Sau năm 1959 nhiều gia đình làm thuốc lá rời Cuba, mang theo giống lá và tay nghề. Họ dựng xưởng ở những nơi khí hậu gần với Cuba. Họ Padrón đi từ Miami sang Nicaragua, họ Plasencia trồng lá ở cả Nicaragua lẫn Honduras, chuyện này có ở Plasencia, sáu đời làm thuốc lá. Giống lá gốc Cuba như Corojo, Criollo đi theo họ, xem Corojo và Criollo là gì.
Ở Cuba, vùng lá nổi tiếng nhất là Vuelta Abajo ở Pinar del Río. Ba nước kia mỗi nước có vài vùng tương tự.
Vùng chính là Estelí, Jalapa, Condega, và đảo Ometepe đất núi lửa. Lá Nicaragua thường dày, vị đậm, có cay, có mùi đất và gỗ. Những cái tên bên mình hay gặp: Padrón 1926, 1964, Oliva với Oliva Serie V Melanio, My Father của ông Pepín García và Joya de Nicaragua, hãng lâu đời nhất nước này. Hai dòng Padrón khác nhau ra sao có ở so sánh Padrón 1926 với 1964.
Xưởng tập trung ở thung lũng Cibao, quanh Santiago. Dominica nổi tiếng về tay phối lá hơn là về một kiểu vị cố định: nhiều hãng mua lá áo từ Ecuador hay Connecticut rồi phối với lá ruột trong nước, ra những điếu êm và cân bằng. Ngoại lệ đáng nhớ là nhà Fuente trồng được lá áo ngay tại Dominica, xem Arturo Fuente OpusX. Davidoff cũng cuốn ở đây từ khi rời Cuba, bên mình có trang thu mua Davidoff cũ và bài Davidoff vì sao không còn là hàng Cuba.
Vùng Danlí và thung lũng Jamastrán là trung tâm. Lá Honduras đậm vừa đến đậm, gần Nicaragua hơn Dominica. Nhiều hãng Mỹ cuốn ở đây, như Camacho, hay Rocky Patel với một trong hai xưởng chính. Chuyện ông Patel ở Rocky Patel, từ luật sư thành người làm xì gà, còn giá các hãng Mỹ có ở thu mua Rocky Patel, Liga Privada, Camacho.
Cùng một vùng, lá áo khác nhau đã cho vị khác nhau, xem áo lá Maduro, Natural, Connecticut. Cỡ điếu cũng đổi vị, điếu mảnh cháy nóng hơn điếu ring lớn, chuyện này ở vitola Robusto, Toro, Churchill. Rồi còn khâu ủ lá và tay cuốn, xem từ lá thuốc tới điếu xì gà. Một điếu Cuba đậm như Partagás Serie D No.4 vẫn có thể đậm hơn nhiều điếu Nicaragua.
Bên mình định giá theo hãng và dòng trước, nước làm chỉ là thông tin đi kèm. Padrón 1964 hay Davidoff giữ giá vì hãng và độ khó mua, không phải vì Nicaragua hay Dominica. Hàng phổ thông ở quầy sân bay như trong bài Villiger, Dannemann, Macanudo thì giá thấp, nước nào cũng vậy. So với Cuba thì xem xì gà Cuba và non-Cuba khác nhau.
Khi gửi ảnh, bạn chụp mặt đáy và cạnh hộp, nơi in “Made in Nicaragua” hay “Hecho a mano en República Dominicana”. Đừng cắt đầu điếu trước khi bán, điếu đã qua dao cắt xì gà thì không ai nhận lại nữa. Kiểu hộp cũng giúp nhận hàng, đọc thêm hộp SLB, cabinet, semi boîte. Ở Việt Nam, xì gà nhập về gắn với một lịch sử dài hơn nhiều người nghĩ, có trong bài lịch sử xì gà ở Việt Nam.
Có hộp ba nước này cần định giá, bạn nhắn ảnh qua Zalo 038.737.6666 cho bên thu mua xì gà.
Tùy hãng và dòng hơn là tùy nước. Padrón, OpusX, Davidoff giữ giá; hàng đại trà thì nước nào cũng thấp.
Thường là vậy, vì lá Nicaragua dày và đậm. Nhưng vẫn có dòng Dominica đậm và dòng Nicaragua nhẹ.
Có cả hai. Band ghi Habana là hàng Cuba; bản Honduras như Excalibur thì không có chữ đó.
